Hava alan vergileri, işletme maliyet dengesizlikleri rota iptalleri getirirken, şirketler uçuşlarını iptal zorunda kalıyor
HAVAYOLU SEKTÖRÜ- Küresel havacılık sektörü “maliyet tuzağına” saplanmış durumda. Bu durumdan ciddi şekilde etkilenenler birçok uçuş hattını iptal etmek zorunda kalıyor. Dolayısıyla, havalimanlarındaki keskin biçimde artan maliyetler, hava yolu şirketlerini zor durumda bırakıyor. En kötüsü de vergiler ve ücretler, havalimanlarını havayolları için kârsız hale getiriyor. Bunun etkisi önemli bağlantıları bile etkilerken, yeni kayıplar yaşama riskiyle karşı karşıya kalan havayolu şirketleri hizmetten çok çözüm bulmanın derdine düşmüş görülüyor.
Artan masraflar nedeniyle hava yolu şirketleri havalimanlarda uçuş sayılarını ciddi şekilde azaltmaya başladı. Avrupa’daki bir çok merkezi havalanı vergileri neredeyse bir önceki döneme göre yedi kat daha pahalı hale geldi. Bunun en somut örneği Almanya’da bazı rotalarını şimdiden kaybeden havayollarında görülmeye başlandı. İş seyahatlerindeki büyük düşüş tabloyu daha da ağırlaştırıyor. Buna karşın bilet vergisi yılda yaklaşık iki milyar Euro gelir getirmeye devam ediyor.
İspanya’daki havalimanları pandemi öncesine göre yüzde 18 daha fazla yolcu ağırlarken, Almanya’da bu oran hâlâ yüzde 13 ekside. Aradaki fark ise çarpıcı: Münih’te 150 yolcuyla yapılan bir orta menzilli uçuş için hava yolları 4400 Euro vergi ve ücret ödüyor. Madrid’de aynı uçuşun maliyeti sadece 700 Euro. bu fark, şirketleri sert kararlar almaya zorluyor.
Alman Havayolu Şirketleri Birliği’ne (BDF) göre, Almanya’daki büyük havalimanlarında bir uçuşun toplam maliyeti 4.000 ila 5.000 Euro arasında değişiyor. Bu yük, birkaç yıl içinde iki katına çıkmış durumda. Ayrıca, Lufthansa ve alt markaları Swiss, Eurowings ile Austrian Airlines, Nürnberg Havalimanı’ndan Münih, Zürih ve Viyana’ya olan uçuşlarını tamamen iptal etti ya da otobüs seferleriyle değiştirdi. Hatta, gelecek yazdan itibaren Nürnberg çıkışlı dört destinasyonu Roma, Rodos ve iki başka noktayı daha iptal edeceğini açıkladı.
Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO) Vergilendirme Politikaları ve Şablon Hava Hizmeti Anlaşması’nda; “havayollarının gelir elde ettiği tüm ülkelerin gelir vergisi uygulamasına olanak tanıyacaktır” açıklaması, havayollarını daha da zor günlerin beklediğini gösteriyor. Buna karşın, Uluslararası Havalimanları Konseyi (ACI) “Havaalanlarında yolcular ve hava taşımacılığına uygulanan yalnızca haklı, adil ve ayrımcı olmayan vergiler kabul edilebilir. Çünkü, aksi takdirde havaalanlarının ve hava taşımacılığının sürdürülebilir gelişimini engelleyen olumsuz bir ekonomik etkiye yol açmaktadırlar” diyerek, bir karşıt hamle yapsa da önümüzdeki günlerde küresel havayolu sektörü nasıl bir duruş sergileyecek, bu konuda kimse cevap veremiyor.